Главная / Предметы / Химия ЖРТ / Жалпы химия / Химиялык реакциялар. Белгилер. Класстарга бөлүнүү (классификация). Реакциялардын теңдемелери
Химиялык реакция — бул бир же бир нече зат башка заттарга айланган химиялык өзгөрүү процесси.
📌 Реакция жүргөндө:
| Белги | Мисалы | | -------------------------- | ---------------------------- | | Газ бөлүнүп чыгат | Zn + HCl → H₂↑ | | Түстүн өзгөрүшү | Индикатор колдонгондо | | Туурак катуу зат (түзүлөт) | AgNO₃ + NaCl → AgCl↓ | | Жылуулук бөлүнөт же сиңет | Экзотерм/Эндотерм реакциялар | | Жаңы жыт пайда болот | Органикалык реакциялар |
→ Бир нече зат бир жаңы затка айланат A + B → AB
📌 Мисал:
→ Бир зат бир нече бөлүккө ажырайт AB → A + B
📌 Мисал:
→ Эки кошулманын компоненттери бири-бирин алмаштырат AB + CD → AD + CB
📌 Мисал:
→ Электрон берүү-кабыл алуу менен коштолот. Мисал:
Fe → Fe²⁺ (кычкылданды), Cu²⁺ → Cu⁰ (калыбына келди)
→ Сууутек + кычкылтек → суу
→ Реакцияда атомдордун саны сакталуусу үчүн сол жана оң жак тең болушу керек
Мисал:
Теңдештиребиз:
→ Оң жана сол жакта атомдор бирдей болду.
| Формат | Түрү | | ------------------- | ------------------ | | A + B → AB | Кошулуу | | AB → A + B | Ажыралуу | | AB + CD → AD + CB | Алмашуу | | Заряд өзгөрүп жатса | Кычкылдануу-калыб. |
1. Кайсы реакция кошулуу реакциясына мисал? А) 2Na + Cl₂ → 2NaCl ✅ Б) CaCO₃ → CaO + CO₂ В) HCl + NaOH → NaCl + H₂O Г) Zn + H₂SO₄ → ZnSO₄ + H₂
2. Реакциянын белгилеринин бири болуп саналат: А) Түшүнүксүз жазуу Б) Жаңы элемент пайда болушу В) Газ бөлүнүп чыгышы ✅ Г) Электрон жоготуу
3. Реакция теңдемесин толукта: _ + O₂ → CO₂ А) CO Б) C ✅ В) H₂ Г) CH₄
4. Кайсы реакцияда алмашуу жүрүп жатат? А) 2H₂ + O₂ → 2H₂O Б) CaCO₃ → CaO + CO₂ В) HCl + NaOH → NaCl + H₂O ✅ Г) H₂ + Cl₂ → 2HCl