Тегиздиктеги декарттык координата.

---

Тегиздиктеги декарттык координата

Декарттык координата системасы — бул тегиздиктеги ар бир чекиттин ордун эки сан (координата) аркылуу так аныктоого мүмкүндүк берген система. Бул система математиканын көптөгөн тармактарында колдонулат.

Негизги түшүнүктөр

• Координаттык октор: Тегиздикте өз ара перпендикуляр эки түз сызык жүргүзүлөт.
  • Горизонталдык ок — абсцисса огу $(Ox)$ деп аталат.
  • Вертикалдык ок — ордината огу $(Oy)$ деп аталат.
• Координаттык башталыш: Координаттык октордун кесилиш чекити. Анын координаттары $(0, 0)$.
• Чекиттин координаталары: Тегиздиктеги каалаган $A$ чекити жуп сандар менен белгиленет: $A(x, y)$.
  • $x$ координатасы (абсцисса) — чекиттен $y$ огуна түшүрүлгөн перпендикулярдын негизинин $x$ огундагы мааниси.
  • координатасы (ордината) — чекиттен огуна түшүрүлгөн перпендикулярдын негизинин огундагы мааниси.

Негизги формулалар

1. Эки чекиттин арасындагы аралыкты табуу: $A(x_1, y_1)$ жана $B(x_2, y_2)$ чекиттеринин арасындагы аралыкты деп белгилесек, ал төмөнкү формула менен табылат:

---